GIZA BALIABIDEEN UNESCO KATEDRA

“Latinoamerikako erregionalismoa eta eskualdearen papera nazioartean” - Andrés Malamud

“Bi potentzia handien (Txina eta Estatu Batuak) arteko lehia gero eta handiagoa da”. Egoera horretan, Europar Batasuna bere garrantzi estrategikoa aurkitzen saiatzen den bitartean, geure buruari galdetzen diogu ea Latinoamerikak gaitasunik duen garrantzitsua izateko. Gero eta garrantzia gutxiago du? Erregionalismoak balio du “demokratikoagoa eta sendoagoa” izateko? Zein dira EBren eta Latinoamerikaren arteko konbergentzia handiagoaren potentzialitateak (eta zehatzago, EB-Mercosur Akordioa)?

“Eskualdeko egungo egoera makroekonomikoa pandemiaren osteko testuinguruan” -Ignacio Bartesaghi

Latinoamerikako eskualdeak, historikoki, ezegonkortasun politikoa izan du ezaugarri, baina baita ekonomikoa ere. Lehengaien eredu esportatzaileak koloniaren garaira garamatza, baina ekonomia globalizatu oso lehiakor batean txertatzeko mugak eta balio erantsia gehitzea izan dira gobernu guztien erronka handienetako bat. Saio honetan, Latinoamerikako garapen ekonomikorako zailtasunen egiturazko kausak aztertuko ditugu, eta pandemiatik eta egungo ziklo ekonomikotik eratorritako inplikazio koiunturaletan sakonduko dugu.

“Emakumeak eta ordezkaritza politikoa Latinoamerikan” - Flavia Freidenberg

Genero berdintasun handiagoaren aldeko aldarrikapen feministek bultzada hartu dute munduan azken urteotan, baina ezaugarri eta bultzada desberdinak dituzte. Latinoamerikan mugimendu feministek aurrerapen garrantzitsuak lortu dituzte, baina erronkak handiak dira oraindik. Hori argi geratzen da, erakunde gehienetan ordezkaritza paritariorik ez baitago. Garapen inklusiboagoa eta bidezkoagoa lortzeko eragozpen horiei helduko zaie, emakumeek Latinoamerikako garapenean duten rolaren panorama izateko, pandemiaren ondorioz aurre egin behar dieten eta areagotu diren mehatxuekin batera.

“Gatazkak konpontzea polarizatutako eskualde batean” - Gastón Aín Bilbao

Latinoamerikako eskualdeak gatazka eta mehatxu handiak izan ditu, estatuen artekoak baino gehiago (izan ere, eskualde baketsuena da estatuen arteko gerrei dagokienez). Saio honetan gatazken kausak eta eztabaidak aztertuko ditugu, baita horiek negoziatzeko eta konpontzeko bideak ere. Era berean, gero eta polarizazio eta zatiketa soziopolitiko handiagoa sustatzen duen eskualde testuingurua aztertuko dugu. Testuinguru hori tentsio horiek garatzeko ongarritzat jotzen da, herritarren garapen-aukerak murrizten baititu eta bizikidetza zailtzen baitu.

“Paradiplomacia eta erakunde azpinazionalak Mendebaldeko eskualdean” - Paulina Astroza

Latinoamerikako eskualdea oso ikuspegi estatozentrikotik aztertu da. Herrialdeez ari gara, baina batzuetan dinamika lokalagoak ahazten ditugu. Gainera, egitura-faltak, eskualdea iraunarazten eta eskualde barruko merkataritza handiagoa (baita konektibitate handiagoa ere) sustatzen duen azpiegiturarik ezak, zaildu egiten du hiriburuetatik datozen politika publikoak eta erabakiak tokirik ezkutuenetara iristea, eta elkarrekiko erabaki batzuk (migraziokoak edo segurtasunekoak, adibidez) hiriburuetatik hartzen dira, mugako errealitatea eta tokiko berezitasunak zuzenean ezagutu gabe.